ა ვ ტ ო რ ე ფ ე რ ა ტ ი

კაცობრიობის ისტორიაში ყველასე დიდი მონაპო- ვარია ანბანური ...

ატირდნენ მთები და ლამის მეც ავტირდე, ნაძვები დაღონდნენ და მეც, მეც ვღონდები... მოწყდნენ და გაფრინდნენ, გაფრინდნენ, გაფრინდნენ ფოთლები... ფოთლები... ხეთ ხელი აღაპყრეს და ღმერთი ადიდეს, მაგრამ უჩვეულო კვნესით და გოდებით მოწყდნენ და გაფრინდნენ, გაფრინდნენ, გაფრინდნენ ფოთლები... ფოთლები... რესურსები ინტერნეტში *ფოთლები... ფოთლები...“

მე დამინახეს მოწაფეებმა და ამოდის რამდენიმე ქალი იმ მთაზე, სადაც მე ვსეირნობ, და ქაღალდზე გადააქვთ ჩემი პოზა. მე იქ დავწერე ლექსი და წავუკითხე მათ. შემდეგ გადავწერე და გადავეცი. 26 აპრილი ვიყავი აკაკი ანდრიაშვილთან. იგი უკრავდა გამმას. წავედი აღმასკომში, ვნახე ჩემი მეგობარი როდიონ ქორქია, რომელმაც მიძღვნა თავისი წიგნი. მომეწონა შემდეგი ადგილი: "უცნობი გზებით მოდის აღმაფრენა და სხვა. ახლა ოთახში ვზივარ, ღრუბლიანი ღამეა, ბავშვები თამაშობენ ქუჩაში და მესმის მათი ჟრიამული. დღისით ცხელა და ღამით სიცივეა. 29 აპრილი დილით მივდივარ მხატვარ ირაკლი ტოფაძესთან, რომელიც ხატავს ჩემ სურათს.

რესურსები ინტერნეტში *მამარდაშვილის ციფრული ბიბლიოთეკა

სუფრას მოუსხდნენ, დაუტრიალდნენ, პური გატეხეს და, როცა თითო ჭიქა საფერავის წვენიც დააყოლეს, სადღაციდან შეუმჩნევლად მობრუნდა სიყვარული და ბიჭების პატარა გულები სასიამოვნოდ გაათბო. უყვარდათ დედა, უყვარდათ ერთმანეთი და ის მეტყევე, რომელმაც ისე ლაზათიანად გამოისტუმრა. უყვარდათ ის ტყე და ის გზაც, რომლებმაც სულ ცოტა ხნის წინათ თითქმის ცრემლები მოაწურინეს თვალებიდან. უყვარდათ ყველაფერი, რაც მათ ირგვლივ იყო. გემრიელად ილუკმებოდნენ და ერთმანეთს აღარ აცდიდნენ ლაპარაკს: - რა დედა გვყავხარ, რა დედა! ეს რა საჭმელი გაგიკეთებია, ოჰ! ოჰ! - რა ყოფილა ეს ჩვენი ელგუჯა, ტარაბუასავით ტრიალებდა ტყეში!

ფეხი შიგ ღრმად ეფლობოდა და ძალიან გამოცდილი მოსიარულე უნდა ყოფილიყო, რომ ისე მოესწრო ფეხის გადადგმა, სანამ ქვიშა გაშლას მოასწრობდა. შიშიაც სწორედ ასეთი იყო! ისე ოდნავ ადგამდა ფეხს, რომ ქვიშა მხოლოდ მაშინ დაიძვროდა, როცა იმას ფეხი კიდეც ჰქონდა გადადგმული და თოფის წამალივით იწყობდა ქვემოთკენ ზვავით დენას წკრიალით. ძირში წმინდა სილა იყო მოქცეული, ზემოდან უფრო მომსხო კენჭები და სიფრიფანა სიპები მისლიკინებდნენ. ყველანი ერთად მზეზე გიშერივით საამურად ბრჭყვინავდა. ხანდახან ჯიხვისგან დაგორებული ქვაც გაახმიანებდა არემარეს. ამ დროს შიშიას დიდი სიფრთხილე ემართა, რომ ქვას არ გაეტანა.

მივდივარ, გზაზე ადის ალმური, მივდივარ, ელავს შუადღე მშვიდი. უცებ მომესმა ხმა სალამურის და უცებ ხიდან აფრინდა ჩიტი. გაზაფხულია, თუმცა არ მჯერა, და მთაზე ისევ ლურჯი ფერია. თბილისი ჩნდება შორს ალმაცერად და ახლა თითქო აქ სოფელია. გაზაფხულია, მივდივარ ნელა და მიკავია ხელში ეს ია. მე უარვყავი მთელი ცხოვრება, ვიწამე ზეცა და პოეზია. რესურსები ინტერნეტში *მამარდაშვილის ციფრული ბიბლიოთეკა

ამირ ყარამანი ერთი ჯგუფი ბუმბერაზებით, რომელნიც თავისი ცეცხლისმფრქვეველი და მთის გამხვრეტი ისრის წვერებით ტყუპების ზოდიაქოს ქამარს ცის გუმბათზე აკერებდნენ და სიცოცხლის წამრთმევი შუბების წვერებით მთვარეს სახიდან ლაქებს აცლიდნენ, [და] რომელთა ცხენების [მიერ ადენილი] მტვერი ღრუბელივით დიდი იყო, [მათი ნასროლი] ისრები წვიმისებრი, ხოლო ხმლების [კრიალი] ელვა-ქუხილის [მსგავსი], ამირახორებთან ერთად, რომელნიც მის ხალხს ეკუთვნოდნენ, წინამავლად წავიდა. ყარა-იუსუფმა ბაბა ჰაჯი-ბეგ ქავერდი არდებილის მცველად დააყენა. შეიხ იბრაჰიმი მტკვრის ნაპირას დაბანაკდა. გარშემო ხანდაკი იყო ამოჭრილი.

მომწონს მე ფიცხი მერცხალი, მისი ქროლვა და ფეთება, თუ სახლზე ბუდეს მიაკრავს, სახლს ლხინი დაებედება! ბრიალებს ტურფა ხოხობი, სტყორცნის ალს არემარესა; შეიფრთხიალა ბულბულმა და გული გამიალერსა... მაგრამ მე მიყვარს არწივი, სიმაღლე უყვართ არწივებს! შუა გაჰკვეთენ განწირვით, ვინც მის გზას დაუქარწვიმებს! ავლენ მზესთან და მღერიან, მზეში ფრთას გადაარწევენ, უყვართ სიმაღლის ნათელი, სიმაღლე უყვართ არწივებს!.. კარგია არწივის ფრთიდან, ― სტვირზე გმირული გალობა, თუ არწივული სიმღერა ლექსის ხმას დაეწყალობა! კარგია არწივის ფრთები, ― თუ გმირის მხრებში გამოვა!

ავი კაცი ამ ქვეყნიდან გავიდეს, საიათნოვა მეჯლისებში შავიდეს: ლხინი უყვარს, ყალმაყალს დაიწუნებს. რესურსები ინტერნეტში *მამარდაშვილის ციფრული ბიბლიოთეკა

„სხვა საქართველო სად არი?" როს ვარსკვლავები ხმაურით აინთებიან ცათანი, კლდეს მოაწყდება ზღვაური მეშვიდე ცაზე ატანილს... კლდეებში ჯიხვი დაფრთხება, გორში იტირებს ატამი, ყაყაჩოს გვერდს ვერ აუვლი, „სხვა საქართველო სად არი?" აქ დაიბადა „სულიკო", მზისკენ გაფრინდა „მერანი"... და თუნდაც გადმოსულიყო მტერი შმაგი და ვერანი, მარჯვენს მოსჭრიდა ალუდა, სით გაუშვებდა ლელაჲ? აქ დაიბადა „სულიკო", მზისკენ გაფრინდა „მერანი"... მთათ ორბის ფრთები მოისხეს, ცაში ასულა ძერაი... დაბლა შრიალებს მოლისებრ ყანაი გაუყელავი... ფიქრს დაუღლია ონისე, ბახტრიონს მიდის ლელაი... მთათ ორბის ფრთები მოისხეს, ცაში ასულა ძერაი...

და არის ქვეყნები სხვა, რომელთაც არა აქვთ ზღვა, ანუ არც მდინარე. აქ კი ცად ასულა ფრთა, უშორეს ტალღების მთა თეთრი და მყინვარე. ზღვა ჩვენი მრისხანე ომს შეხვდა, ვით შეჰფერის ლომს, არსმენილ განგაშით. გრგვინვასა და ქუხილს სტეხს - შეაწყდა გრიგალი მეხს გემების კანკალში. ჰკვეთავდა უნდოს და ნავსს კრეისერს, წყალქვეშა ნავს, მოქნეულ დაშნითა. დალეწა ნაღმები მტრის, და მაშინ დამშვიდდა ის... ო, როგორ დამშვიდდა! იგრძნობ ზღვად გასულთა ხმას, სად იალქანი დგას ალპიურ კარავის. რას იტყვი? რა უნდა თქვა? ვისა აქვს ჩვენსავით ზღვა? არავის, არავის! 1947 რესურსები ინტერნეტში *მამარდაშვილის ციფრული ბიბლიოთეკა